ภาวะซึมเศร้า เป็นภาวะที่พบในคนที่มีอารมณ์หดหู่หรือไม่สนใจกิกรรมในชีวิตประจำวัน รู้สึกไม่มีคุณค่าในตัวเอง หมดเรี่ยวแรงและให้ความสนใจสิ่งต่างๆรอบตัวน้อยลง ซึ่งคนที่มีภาวะซึมเศร้านั้นจะตกอยู่ในภาวะดังกล่าวเป็นเวลานาน

ข้อมูลเกี่ยวกับภาวะซึมเศร้า

ประมาณหนึ่งในห้าของประชากรที่อาศัยอยู่ในประเทศอังกฤษจะมีภาวะซึมเศร้าในบางช่วงของชีวิต ซึ่งสามารถพบภาวะนี้ได้ในทุกวัย

อาการของภาวะซึมเศร้ามีได้หลายอย่าง ได้แก่ ขาดความสนใจและไม่มีความร่าเริงในการใช้ชีวิตประจำวันอย่างที่ควร นับเป็นเรื่องปกติที่อาจจะมีบางวันหรือบางช่วงสัปดาห์ที่บางสิ่งบางอย่างไม่เป็นไปอย่างที่คุณคิดและทำให้คุณรู้สึกไม่มีความสุข ซึ่งหากคุณไม่สามารถหลุดพ้นจากภาวะดังกล่าวได้อย่างรวดเร็วและอาการดังกล่าวเริ่มมีอิทธิพลรบกวนชีวิตประจำวันของคุณแล้วละก็ แสดงว่าคุณกำลังมีภาวะซึมเศร้า

ชนิดของภาวะซึมเศร้า

มีหลายวิธีที่จะจำแนกหรือแยกประเภทของภาวะซึมเศร้า หนึ่งในวิธีที่คุณอาจจะเคยได้ยินคือการแยกประเภทของภาวะซึมเศร้าตามระดับความรุนแรงของอาการ

·        ภาวะซึมเศร้าเล็กน้อย ภาวะซึมเศร้าระดับนี้ไม่ถึงกับทำให้สูญเสียความสามารถในการดำรงชีวิตประจำวัน แต่จะรู้สึกว่าการทำกิจกรรมต่างๆเป็นสิ่งยากลำบาก และดูเหมือนว่าจะไม่มีความคุ้มค่าที่จะลงมือทำสิ่งใดๆ

·        ภาวะซึมเศร้าปานกลาง ภาวะซึมเศร้าระดับนี้จะมีผลกระทบต่อการดำรงชีวิตประจำวันอย่างมาก และมีอาการรุนแรงมากกว่าภาวะซึมเศร้าเล็กน้อย
·        ภาวะซึมเศร้ารุนแรง ภาวะซึมเศร้าระดับนี้จะทำให้ผู้ป่วยขาดความสนใจในการดำเนินกิจกรรมในทุกๆกิจกรรม แม้แต่การทำกิจวัตรประจำวันก็แทบจะเป็นไปไม่ได้

นอกจากนี้ยังมีภาวะซึมเศร้าในรูปแบบเฉพาะอื่นๆ ได้แก่

·        ภาวะซึมเศร้าเรื้อรัง (Dysthymia) เป็นภาวะซึมเศร้าเล็กน้อยที่มีอาการอย่างน้อย 2 ปี

·        โรคอารมณ์แปรปรวน (Bipolar affective disorder) หรือรู้จักกันในชื่อโรคอารมณ์ 2 ขั้วที่ตรงกันข้ามแบบเดี๋ยวสุขเดี๋ยวซึมเศร้า ซึ่งภาวะดังกล่าวทำให้อารมณ์แปรปรวนผิดปกติ ตั้งแต่ตื่นเต้นดีใจมากกว่าปกติไปจนถึงซึมเศร้าและสิ้นหวังในที่สุด รวมถึงอาจมีอาการประสาทหลอนร่วมด้วย

·        โรคอารมณ์แปรปรวนอันเนื่องมาจากฤดูกาล (Seasonal affective disorder : SAD) เป็นภาวะซึมเศร้าอีกรูปแบบหนึ่งที่มีความสัมพันธ์กับการเปลี่ยนแปลงของสภาวะอากาศ ส่วนใหญ่มักพบในช่วงฤดูหนาว
·        ภาวะซึมเศร้าหลังคลอด (Postnatal depression) มักเกิดขึ้นช่วงหลังคลอดบุตร 2-3 สัปดาห์ และอาจจะมีอาการอยู่นานเป็นเดือนหรือปี

อาการของภาวะซึมเศร้า

ผู้ป่วยที่มีภาวะซึมเศร้า อาจจะมีอาการแตกต่างกันออกไปดังนี้
·        อารมณ์หดหู่ต่อเนื่องเป็นเวลานาน ซึ่งอาจจะมีอาการแย่ที่สุดในช่วงเช้า
·        โมโหง่าย
·        ร้องไห้บ่อยๆ
·        ขาดความสนใจต่อการใช้ชีวิตอยู่ในสังคม
·        ขาดความมั่นใจในตัวเอง
·        หมดเรี่ยวแรง ไม่มีพลัง
·        อ่อนเพลียเหนื่อยล้าและไม่มีความใส่ใจสิ่งรอบข้าง
·        ตัดสินใจทำอะไรได้ยาก
·        รู้สึกไร้ค่าหรือสิ้นหวัง
·        รู้สึกผิด
·        อยากตายหรือคิดฆ่าตัวตาย
·        วิตกกังวล
·        ไม่มีความต้องการทางเพศ
·        มีปัญหาในการนอน อาจใช้เวลา 1 หรือ 2 ชั่วโมงเพื่อทำให้ตัวเองหลับหรือตื่นก่อนเวลาปกติ
·        มีผลกระทบต่อการกินอาหาร ซึ่งอาจจะกินอาหารได้น้อยลงหรือกินมากกว่าปกติ
·        มีอาการเจ็บปวดที่แย่ลงที่ไม่สามารถอธิบายสาเหตุได้
·        มีความเชื่องช้าในการทำกิจกรรมต่างๆ
 
อาการแทรกซ้อนของภาวะซึมเศร้า

ครึ่งหนึ่งของผู้ป่วยภาวะซึมเศร้าอย่างรุนแรง จะมีอาการของภาวะซึมเศร้าอย่างรุนแรงอย่างน้อย 1 อีกครั้ง โดยเฉพาะคนที่มีอายุต่ำกว่า 20 ปีหรือในผู้สูงอายุจะเกิดอาการรุนแรงได้อีกหลายครั้ง
ภาวะซึมเศร้ายังมีความเกี่ยวข้องกับการฆ่าตัวตายอีกด้วย  โดยสถิติพบว่า 2 ใน 3 ของคนที่ฆ่าตัวตายมีภาวะซึมเศร้าอยู่ด้วย